OpenAI và Anthropic — hai công ty dẫn đầu cuộc đua AI thế hệ mới — đang cùng lúc thúc đẩy tiến trình IPO, theo The Daily Upside. Điều khiến thời điểm này nhạy cảm là cả hai đang phải đối mặt với làn sóng hoài nghi ngày càng tăng quanh cách họ tính tiền người dùng thông qua token — đơn vị đo lường trung tâm trong mô hình kinh doanh API của cả hai.
IPO trong tầm nhìn của hai ông lớn AI
OpenAI từ lâu đã bị hỏi về lộ trình lên sàn, đặc biệt sau khi hoàn tất vòng gọi vốn khổng lồ định giá công ty ở mức hàng trăm tỷ USD. Anthropic — startup do cựu nhân viên OpenAI sáng lập — cũng đang trong quỹ đạo tương tự khi liên tục nhận vốn rót từ Google và Amazon.
Việc hai công ty song song hướng tới IPO phản ánh áp lực từ nhà đầu tư muốn có lối thoát thanh khoản sau nhiều năm rót tiền vào một thị trường chưa có lợi nhuận rõ ràng. Tuy nhiên, con đường ra sàn chưa bao giờ đơn giản với các công ty AI vì mô hình doanh thu của họ vẫn còn nhiều điểm chưa được kiểm chứng ở quy mô đại chúng.
Thanh toán bằng token — điểm mờ đang bị soi kỹ
Cả OpenAI lẫn Anthropic đều bán quyền truy cập mô hình ngôn ngữ theo đơn vị token — về cơ bản là từng cụm ký tự mà mô hình xử lý khi nhận và trả lời yêu cầu. Giá mỗi triệu token dao động tùy mô hình, nhưng cách tính này vốn khó minh bạch với người dùng phổ thông lẫn doanh nghiệp mua số lượng lớn.
Giới phân tích và nhà đầu tư tiềm năng đang đặt câu hỏi về tính bền vững và công bằng của mô hình này: chi phí thực tế để xử lý một token là bao nhiêu, biên lợi nhuận thực sự ở đâu, và liệu các công ty có đang tính giá cao hơn giá trị thực hay không. Đây là những câu hỏi mà bất kỳ hồ sơ IPO nào cũng buộc phải trả lời trước Ủy ban Chứng khoán Mỹ (SEC).
Ngoài ra, khi ngày càng nhiều doanh nghiệp xây dựng sản phẩm dựa trên API của OpenAI và Anthropic, mức độ phụ thuộc vào cách định giá token trở thành rủi ro kinh doanh có thật — và điều đó ảnh hưởng trực tiếp đến độ hấp dẫn của cổ phiếu khi lên sàn.
Cuộc đua IPO sẽ định hình lại cạnh tranh AI
Nếu một trong hai công ty lên sàn trước, họ sẽ có lợi thế vốn lớn để mở rộng cơ sở hạ tầng điện toán và thu hút nhân tài — hai yếu tố quyết định trong cuộc chiến mô hình AI hiện nay. Ngược lại, công ty đi sau có thể bị so sánh bất lợi nếu đối thủ đã thiết lập được câu chuyện tăng trưởng thuyết phục với thị trường đại chúng.
The Daily Upside chỉ ra rằng áp lực giám sát quanh token payments không chỉ là vấn đề kỹ thuật — nó chạm tới câu hỏi cốt lõi về cách các công ty AI kiếm tiền và liệu mô hình đó có thể chịu được sự minh bạch bắt buộc của thị trường chứng khoán hay không. Đây sẽ là phép thử thực sự cho cả hai, dù OpenAI hay Anthropic bước ra sàn trước.